1. YAZARLAR

  2. Taha Akyol

  3. İslamcılık akımı
Taha Akyol

Taha Akyol

Hürriyet
Yazarın Tüm Yazıları >

İslamcılık akımı

A+A-

İSLAMCILIK Osmanlı’da ve İslam dünyasında sömürgeciliğe karşı tepki ve aynı zamanda “Batı’nın ilim ve fenni”ni benimseme anlamında bir modernleşme olarak ortaya çıkmıştı.
19. yüzyılda Türk dünyasında Kazanlı Şahabettin Mercani, Osmanlı’da Cevdet Paşa, Namık Kemal, Arap dünyasında Muhammed Abduh gibi...
Bu isimler “Batı’nın ilim ve fenni”ne büyük ilgi duydukları gibi hak ve hürriyetler konusunda klasik fıkıh kitaplarını aşan yeni görüşler geliştirmişlerdi.
‘KANUN’ VE ‘İSTİBDAT’
Bizde modern “kanun” fikrinin öncüsü Cevdet Paşa’dır. Kuvvetler ayrılığı ve parlamento fikrinin öncüsü Namık Kemal’dir.
Fransız Ernest Renan İslam’a haksız hücumlar yaptığında medresenin haberi bile olmadı, ona cevabı Namık Kemal yazdı.
İkinci Meşrutiyet İslamcılarından Şehbenderzade Ahmet Hilmi Bey Emevilerden itibaren İslam tarihinin bir istibdat tarihi olduğunu, istisnai dönemlerin az olduğunu, bu yüzden vatanın harabe haline geldiğini söylüyordu!
Bu görüş bir ölçüde aşırı bulunabilir, önemli olan özgürlüğü savunmasıdır.
Said Nursi de İslam dünyasının geri kalmasında, “çeşit çeşit bulaşıcı hastalıklar gibi yayılan istibdat”ı en önemli sebepler arasında zikrediyordu.
Bugünkü İslamcılar bu sorunları ne ölçüde konuşuyorlar?
OSMANLI İSLAMCILARI
İttihat ve Terakki’ye yakın modernist İslamcılardan bahsetmeyeceğim. Hürriyet ve İtilaf yanlısı Şeyhülislam Mustafa Sabri Efendi’nin şu satırlarına bakın:

“Meşrutiyet’te İslam ve Hıristiyan dünyevi hukuk bakımından eşit olacak demektir... Dünya işlerine ait olan bu gibi hususlarda eşitliği gözetmek gerekli olup dini ve itikadi konulara gelince elbette Müslim başka Gayrimüslim başkadır... Ancak bu yoldaki İslamlık ve Hıristiyanlık farkı yalnız camilerde, kiliselerde zâhir (görünür) olmak lazım gelir.”
Sultan II. Mahmud veya Tanzimat’ın bir devlet adamı yazmış gibi, değil mi?
Bu konularda değerli bilim insanı Prof. İsmail Kara’nın “Din ile Modernleşme Arasında” adlı kitabını tavsiye ederim. (Dergah Yay.)
Yukarıdaki satırlarda “dünyevi hukuk, dünya işleri” gibi kavramların önemini hatırlatmama gerek var mı?

 

 

Yazının devamı için tıklayın 

Önceki ve Sonraki Yazılar

YAZIYA YORUM KAT

UYARI: Küfür, hakaret, rencide edici cümleler veya imalar, inançlara saldırı içeren, imla kuralları ile yazılmamış,
Türkçe karakter kullanılmayan ve büyük harflerle yazılmış yorumlar onaylanmamaktadır.